Foto

In Frankrijk trekken werknemers ten strijde tegen de pensioenhervorming van Macron. In België moest de regering Michel afzien van haar planne voor een pensioen met punten. In Spanje betogen de "pensionistas" elke maandag voor menswaardige pensioenen. In Kroatië zijn de vakbonden erin geslaagd om de wettelijke pensioenleeftijd van 67 naar 65 jaar terug te brengen. De strijd voor het behoud van onze pensioenen woedt in veel Europese landen. Toeval?

Een raadseltje: weet u waar de aanvallen op de sociale zekerheidsstelsels in Europa - in het bijzonder de pensioensystemen - worden gecoördineerd? Antwoord: in de kantoren van de Europese Commissie. Deze instelling bestaat uit 28 commissarissen. Die zijn niet verkozen door de Europese burgers maar vormen wel de uitvoerende macht van de Europese Unie. De Commissie heeft grote invloed op ons dagelijks leven omdat zij het initiatief neemt voor alles wat met Europese wetgeving te maken heeft. Zo'n 70% van de wetten die in de nationale parlementen worden goedgekeurd, zijn niet meer dan een omzetting van regels die op Europees niveau zijn goedgekeurd. Maar de vraag blijft: waarom heeft de Europese Unie de aanval ingezet op onze pensioenen?

Het maatregelenpakket van de Commissie.

Na de financiële crisis van 2008 en de toenemende invloed van China is de Commissie naar een hogere versnelling gegaan en heeft ze een heel scala aan maatregelen doorgevoerd die een impact kunnen hebben op de pensioenen in Europa. Hoewel de pensioenstelsels tot de bevoegdheden van de lidstaten behoren, heeft de Europese Unie een sleutelrol gespeeld door hervormingen voor te stellen die toelaten de sociale uitgaven te verminderen, zo stelt het Europees Vakbondsinstituut vast. Denk daarbij aan het groei- en stabiliteitspact, of eerst het six-pack en dan het two-pack. Deze door de lidstaten goedgekeurde verdragen hebben de Europese Unie in staat gesteld om een bezuinigingsbeleid op te leggen dat naar een verlaging van de sociale uitgaven streeft.

Het besparingsbeleid van de Europese Unie streeft naar een verlaging van de sociale uitgaven

Het Europees semester is daar een concreet voorbeeld van. Dat zijn aanbevelingen die de Europese Commissie elk jaar in de maand mei aan de lidstaten doet. Deze aanbevelingen worden goedgekeurd tijdens de bijeenkomst van de Europese Raad in de maand juni. Daarin zetelen de 28 regeringsleiders. Deze aanbevelingen sommen de maatregelen op die de Commissie doet voor het stroomlijnen van het economisch beleid en het begrotingsbeleid van de lidstaten en van de regels en doelstellingen in de Europese Unie. Toevalligerwijze komen daarin regelmatig ook de pensioensystemen ter sprake.

Privatisering van de pensioenen

Na 2011 vond de Commissie het wenselijk om de "overbescherming" van werknemers met een contract van onbepaalde duur af te bouwen. Ze stelde voor om de pensioenleeftijd aan de levensverwachting te koppelen. Ze vroeg om de voorwaarden voor het brugpensioen te beperken en steunde het instellen van particuliere aanvullende pensioenen.

Zeven jaar later, op 25 mei 2018, kon de Raad Economische en Financiële Zaken (Ecofin), die bestaat uit de ministers van Economie en Financiën van alle lidstaten, beginnen jubelen. In het officiële communiqué laat Ecofin zien hoe de gecoördineerde hervormingen van de Commissie vruchten afgeworpen heeft:

"Ecofin:

- VERHEUGT zich dat in de meeste landen de recente pensioenhervormingen een positief effect gehad hebben, omdat zij de dynamiek van de overheidsuitgaven hebben beteugeld en hebben bijgedragen aan de stijging van de gemiddelde pensioenleeftijd.
- ONDERSTREEPT dat de lidstaten nog verdere stappen moeten ondernemen om de effectieve pensioenleeftijd omhoog te brengen, onder meer door vervroegde uittreding te voorkomen door actief ouder worden te bevorderen; sterkere prikkels te bieden om te blijven werken; en de houdbaarheid van het pensioenstelsel te verbeteren, bijvoorbeeld door de wettelijke pensioenleeftijd of de pensioenuitkeringen aan de levensverwachting te koppelen."

Om dat concreet te maken, heeft de Commissie een voorkeur: het pensioen met punten. Dat systeem, dat in Duitsland al werd ingevoerd, maakt het pensioenbedrag afhankelijk van verschillende externe factoren, waaronder de levensverwachting. Als de levensverwachting stijgt, zal het pensioen lager zijn.

Voor de overheid heeft dit systeem het voordeel dat de pensioenbedragen dalen. Het volstaat te kijken naar wat er gebeurt in Europese landen die het al hebben ingevoerd. In Duitsland is het pensioen met punten in voege sinds het begin van de jaren 2000. Het resultaat is catastrofaal: een op twee gepensioneerden krijgt minder dan 800 euro per maand, 16,8% van hen leeft onder de armoedegrens, meer dan een miljoen gepensioneerden – vaak boven de 70 jaar – moet minijobs doen om te overleven. In Zweden, waar het pensioen met punten sinds 2001 brokken maakt, gaat het niet beter: 92% van de vrouwen en 72% van de mannen zouden een hoger pensioen gekregen hebben als het vroegere systeem behouden was. Zoals in Duitsland moeten ook in Zweden veel gepensioneerden ondanks hun gevorderde leeftijd blijven werken: 38% van de Zweden van 67 jaar en 25% ouder dan 69 moet een activiteit aanhouden om hun te lage pensioen bij te passen.

Maar dat volstaat niet. De Europese Commissie betreurt "dat slechts 27% van de Europeanen tussen 25 en 59 jaar aan pensioensparen doet”. De Europese Commissie erkent dat "de markt voor individuele pensioenen in Europa momenteel versnipperd is als gevolg van een lappendeken van regels dat de ontwikkeling van een markt op EU-niveau belemmert".

Marc Botenga: "De wens om de pensioenen op Europees vlak te privatiseren, is er wel degelijk"

"De wens om de pensioenen op Europees vlak te privatiseren, is er dus wel degelijk", stelt Europees PVDA-afgevaardigde Marc Botenga vast. "Enkele maanden geleden heeft het Parlement gestemd voor het inrichten van een Europees individueel pensioenspaarproduct (Pan-European personal pension product – PEPP – nvdr). In wezen gaat het erover dat de werknemerspensioenen worden overgeheveld naar particuliere pensioenverzekeringen. De Europese Unie is in essentie zelf een product, een project dat op marktwerking gericht is: zij wil altijd meer sectoren aan de markt, private multinationals en banken overlaten. Bezuinigingen zijn daarop gericht. Die zorgen ervoor dat het staatsoptreden beperkt blijft en verplicht staten om over te gaan tot privatiseringen. Net als eerder de energie, de post en de spoorwegen moeten de pensioenen geprivatiseerd worden."

Een Europese tegenaanval

De antisociale maatregelen die in al deze hervormingsplannen voor de pensioenstelsels van de Europese landen terug te vinden zijn, lijken heel erg op elkaar. Dat is ook logisch, want het is de Europese Commissie die deze plannen coördineert en haar aanbevelingen voor bezuinigingen in die zin oriënteert. Bijvoorbeeld om de winst van de "Europese kampioenen" te maximaliseren door ons langer voor minder pensioen te laten werken. Met als "collateral damage" dat een goudmijn als die van de aanvullende pensioenen overgelaten wordt aan particuliere pensioenfondsen.

Omdat de aanval vanuit Europa komt, moeten wij op dezelfde manier reageren. Daarom heeft de PVDA verschillende delegaties uitgestuurd om de Franse manifestanten en stakers te gaan steunen in Rijsel, Parijs, Valenciennes, Straatsburg, Douai ... De linkse partij zal dat blijven doen zolang de Franse werknemers in hun krachtmeting met Macron niet de bovenhand gehaald hebben. De PVDA nodigt de Belgische werknemers uit om een bijdrage te storten in de solidariteitskas van de vakbond CGT om de stakende werknemers te steunen. Want hun strijd is ook de onze. Elke overwinning in één bepaald land waardoor de pensioenen in een omslagstelsel worden beschermd, betekent een overwinning voor alle Europese werknemers. Elke zege is een waarschuwing aan het adres van het Europese establishment: hun onverteerbare hervormingen komen er niet. Meer dan ooit is solidariteit tussen Europese werknemers een noodzaak.

 




2 reacties

Gelieve je mail te bekijken voor een link om je account te activeren.
  • Jeroen Taverniers
    heeft gereageerd 2020-01-08 13:05:13 +0100
    Er is een reden waarom ik altijd negatief spreek over de EU. De meeste mensen beseffen neit dat 70% wetgeving van de EU komt, dat ondergraaft onze democratie en parlementsleden laten het maar gebeuren. Ik kan leven met het feit dat een parlementslid 6000 euro per maand verdient indien deze ook zijn job doet.

    Harmonisering op zich is geen probleem. Bij het ontstaan van de EU droomde ik van een grote, rechtvaardige en sociale EU. Indien we naales naar boven nivelleren en de beste systemen van elkaar overnemen dan zouden we collectief vooruit gaan.
    Europese landen zijn altijd sociaal geweest, een sterke gemeenschap, solidariteit en staatsbedrijven die onze basisrechten beschermen. Dit heeft ons de rijkste regio gemaakt, met de beste gezondheidszorg en beste scholing voor iedereen, landen met lage ongelijkheid, burgers met de meeste koopkracht. Dan vind ik het raar dat men ons systeem aanvalt welke tot ons succes heeft geleid. Het andere model is dat van de VS. Persoonlijk denk ik dat de VS afhankelijk is van arbeidsmigratie omdat hun eigen onderwijs veel talent verliest. Wie arm is kan geen degelijke scholing veroorloven, weg talent. De gezondheidszorg is veel duurder dan hier en de kwaliteit is ook maar gemiddeld. Die cijfers kan je vinden. Veel infrastructuur is minder modern dan hier, armoede creëert negatieve uitgaven zoals een immens groot veiligheidsapparaat (politie, gevangenissen), criminaliteit en drugsverslaafden pieken nergens zo hoog in een ontwikkeld land.
    Het idee van een hoger nettoloon waar de mesen zelf op de markt hunzelf kunnen verzekering werkt in theorie. Zoals ze hier bij ons willen doen. Maar meteen gaan werkgevers de citroen beginnen uitknijpen en de lonen verlagen. Het gevolg is dat mensen die werken op de duur geen verzekeringen meer kunnen kopen. Wij hebben een all-in systeem dat beter en goedkoper werkt.
    Veel mensen komen nauwelijks rond, dus ze zouden u een hoger nettoloon kunne geven maar dan moet je zelf voor u pensioen sparen, die extra 500 euro gaat dan rechtstreeks naar u pensioenverzekering = status quo. Maar dan gaan ze op u loon besparen want ja, arbeid is duur, concurrentie is slecht, gevolg is dat je na een aantal jaar terug nauwelijks rondkomt maar geen pensioenverzekering maar kan betalen. Dat probleem zie je in de VS bij de laag betaalde jobs. Daarom moeten wij ons systeem behouden.

    Ik zeg het vaker tegen mensen, 25% van de bevolking heeft geld te veel en weet er niet mee wat doen, en 25% heeft geld te kort. Die overige 50% leeft nog normaal ziet jaarijks hun koopkracht afnemen. Dus 75% heeft nog niet te klagen, daarom zal er niet meteen iets veranderen. Die 25% met geld te veel doet aan pensioensparen, betaald een lifcoach, drink coffee van 7 euro, heeft een abonnement voor hello fresh voor zijn hond (ja dat bestaat al), gaat 2 keer op reis en doet 3 citytrips per jaar, koop vastgoed als belegging zodat ze nog meer geld hebben waar ze niets mee kunnen doen waar het de onderste 25% is die het slachtoffer is omdat ze moeten huren, doet beroep op dienstencheques (zou enkel voor hulpbehoevende mensen mogen zijn en die mogen gratis hulp van mij krijgen) die de armste 25% mee moet betalen omdat ze te lui voor hun huishouden.

    Waar moeten wij later gaan wonen met ons pensioen? In mijn dorp kost een huis rond de 130 vierkante meter 400.000 euro of meer. Hoe kan een alleenstaande met hond hier nog wonen? Appartementen kosten bijna evenveel, en zijn piepklein. Zeker voor oduere mensen moet dit een nachtmerrie zijn, heler dagen opgesloten zitten in een kleine ruimte. Ik ben jaloers op twee generaties geleden. Dat waren allemaal simpele boeren met 1 inkomen, ze hadden een groot huis (maar voor mij mag het kleiner zijn) en hadden een tuin voor groenten en wat dieren. Ik heb veel mensen hier oud zien worden, die zaten tot hun 90 in de hof, spraken met hun buren, die ouderen hadden verzet. Nu zie ik ouderen heler dagen in hun appartementje zitten. We gaan naar een depressief pensioen tegenmoet.
  • Nicole Heindryckx
    heeft gereageerd 2020-01-07 19:54:17 +0100
    Ja, ‘t is goed dat ik hier op een stevige IKEA-stoel zit, anders was ik eraf getotterd. Zijn dat nu de voordelen die we als werkmens van de E.U. krijgen. Ik ben geen financieel of politiek expert, maar behalve de euro heb ik nog niet veel voordelen gezien die wij zouden genoten hebben om bij de E.U. te zijn. Integendeel. Al die pipo’s die daar in Straatsburg zitten, die worden ook zeeeeeeeeer dik betaald met ons belastingsgeld. Dus maar wat harder en meer en langer werken om die hun snoepreisjes en dikke prees te betalen. Ergens ver weg heb ik ooit gedacht dat we met onze kleine landjes hier in Europa wat meer zeggenschap zouden hebben op internationaal vlak. Kan er iemand mij uitleggen wat ik inmiddels niet gezien of gelezen heb?? Zoals bvb. de BTW… Een normaal denkend mens zou toch verwachten dat we in Nederland, Duitsland, Frankrijk en zelfs in Polen dezelfde tarieven zouden toepassen. Vergeet het… Voor veel zaken, zoals tandpasta, zeep, shampoo en ga zo maar door, betalen WIJ 21 % B.T.W. De Nederlanders veeeeeeel minder. Vroeger was dat 6 %, maar het is al een paar jaar geleden dat ik daar nog inkopen gedaan heb, dus het zou misschien nu wat meer kunnen zijn. Ook zouden wij toch mogen verwachten dat zeker voor de eerste landen die samengekoekt zijn, er dezelfde minimum lonen zouden toegepast worden?? Niets is minder waar. Nog zo’n stommiteit. Mijn dochter had een diploma als Verzorgende hier in België. Zij volgde haar liefde naar Nederland, en dacht dat ze daar onmiddellijk aan de slag zou kunnen… NOPE!! Dat diploma van hier telt niet in Nederland… Ze moest ofwel opnieuw 3 jaar scholing doen, waarbij ze dan niets, nada, nougatbollen inkomen zou hebben, of ze moest maar een andere job pakken. Dus wat doe je dan, als jong gezin met 2 kinderen : ja gaat ander werk zoeken. Ze is dan in een rusthuis voor bejaarden, in de KEUKEN kunnen gaan helpen. Is dat niet om steendood te vallen. We zijn begonnen met de BENELUX, weet je nog wel!! Maar een diploma van hier telt in het Noorden niet, en omgekeerd… Enfin, het ergste vind ik nu dat dank zij onze contributies aan de E.U. zij er nu willen voor zorgen dat we NOG langer moeten gaan werken, en NOG minder pensioen zouden krijgen. HELEMAAL ZOT GEWORDEN… Privatiseren?? ZUM KOTSEN !! We hebben al lang door wat hierdoor gebeurt. Het wordt steeds duurder, en we krijgen veel minder voor ons geld. Dienstverlening is een woord dat uit de Dikke Van Daele is geschrapt. Postbodes gooien gewoon een voorgedrukt briefje in je bus waarin vermeld is dat ze een pakje of een aangetekende zending hebben aangeboden… om ?? uur, want zelfs dat vullen ze niet meer in. Larie en Apekool zeggen de Nederlanders dan. Als gehandicapte zit ik 98 van de 100 voormiddagen binnen… En dan hebben ze bij mij aangebeld En ik was NOOIT thuis ?? nogmaals ZUM KOTSEN.. En nu stop ik ermee, anders moet ik straks nog echt gaan kotsen.

We hebben jouw steun nodig