Lage lonen en nachtarbeid: een explosieve combinatie voor de gezondheid, volgens Geneeskunde voor het Volk
Geneeskunde voor het Volk (GVHV), een netwerk van 11 medische huizen van de PVDA, heeft een studie uitgevoerd bij 512 patiënten over de impact van nachtarbeid op de gezondheid. Uit de studie blijkt dat 1 nachtarbeider op 4 een hoog risico op Shift Work Disorder vertoont, een slaapstoornis die rechtstreeks wordt veroorzaakt door nachtarbeid.
Voorzitter van GVHV Tim Joye vraagt meer aandacht voor de gezondheidsgevolgen van nachtwerk: “Werken in de nacht heeft een effect op je slaap, op je lichaam en op je mentale gezondheid. We maken ons zorgen over de medische gevolgen als deze regering nachtwerk verder wil uitbreiden.”
We maken ons zorgen over de medische gevolgen als deze regering nachtwerk verder wil uitbreiden
De studie werd uitgevoerd met een recent ontwikkeld screeningsinstrument dat voor de eerste keer is gebruikt in België. Twee factoren versterken duidelijk het risico: het aantal uren per maand dat ‘s nachts wordt gewerkt en het verloningsniveau. Hoe lager het loon, hoe groter het risico om slaapstoornissen te ontwikkelen. Hetzelfde verband geldt ook voor het aantal nachten dat per maand wordt gewerkt. De gevolgen reiken verder dan de slaap alleen. De werknemers die het zwaarst kampen met slaapstoornissen, hebben twee keer meer arbeidsongevallen dan de anderen. Ze lijden ook vier keer vaker aan angststoornissen en depressies dan de algemene bevolking.
Voorzitter Joye licht toe waarom de gezondheidswerkers van GVHV deze studie voerden: “De regering wil nachtarbeid uitbreiden naar andere sectoren en daarbij ook de premies afschaffen, door het aantal vergoede uren te beperken van 20 u tot 6 u, in plaats van 23 u tot 6 u. Een verlies van 228 euro per maand voor de werknemers. In die context hebben wij onze studie uitgevoerd. Dat doen we omdat we iedere dag in onze kabinetten de gevolgen ervan zien: angst, depressie, uitputting, cardiovasculaire ziekten en kanker. Het Internationaal Agentschap voor Kankeronderzoek heeft nachtarbeid in 2007 geclassificeerd als waarschijnlijk kankerverwekkend. We kunnen deze wetenschappelijke info niet zomaar naast ons neerleggen.
Nachtarbeid moet de uitzondering blijven, en enkel wanneer de omstandigheden goed zijn voor de werknemers
De studie had betrekking op 512 werknemers, van wie 81 % nachtarbeid verrichtte op het ogenblik dat de enquête werd afgenomen. De patiënten werden bevraagd via onze 11 medische huizen en via de Atelier Santé van het ABVV Charleroi.
Huisarts Tim Joye licht toe hoe nachtarbeid de slaap sterk verstoort, maar ook hoe de schade volgens medische studies beperkt kan worden: “Het belangrijkste is om het werk goed te organiseren: de opeenvolgende nachten beperken tot minder dan drie, voldoende recuperatietijd respecteren, progressieve ploegendiensten (ochtend – avond – nacht in plaats van het omgekeerde) invoeren, en siësta-ruimtes met aangepaste verlichting voorzien.”
Tim Joye wijst ook op de duidelijke link in de studie tussen loon en gezondheid. “Minder geld, meer slaapstoornissen, meer angst en meer depressies. Dat is geen toeval. De nachtpremies zijn geen bonus: ze beschermen de gezondheid.” Voor Geneeskunde voor het Volk is het duidelijk: “Nachtarbeid moet de uitzondering blijven, en enkel wanneer de omstandigheden goed zijn voor de werknemers.”