50 jaar OCMW: Arizona zet maatschappelijk werk onder druk met privédetectives en besparingen
Deze week is het precies vijftig jaar geleden dat de OCMW-wet werd ingevoerd. Die wet verankerde het recht op maatschappelijke dienstverlening en maakte van het OCMW een essentiële pijler van onze sociale bijstand. Maar terwijl lokale besturen en maatschappelijk werkers waarschuwen dat de druk op de OCMW's groter is dan ooit, kiest de Arizona-regering voor een andere koers: meer controle, meer wantrouwen en het privatiseren van sociaal werk.
“OCMW’s staan vandaag in de frontlinie van de strijd tegen armoede”, zegt federaal PVDA-volksvertegenwoordiger Robin Tonniau. “Maatschappelijk werkers begeleiden mensen met schulden, helpen gezinnen door moeilijke periodes en zorgen ervoor dat mensen hun sociale rechten kunnen opnemen. Dat werk vraagt tijd, inlevingsvermogen, expertise en menselijk contact. Niet enkel meer controle.”
Volgens de Vereniging van Vlaamse Steden en Gemeenten (VVSG) krijgen OCMW’s steeds complexere hulpvragen te verwerken, neemt de administratieve druk toe en zal de beperking van de werkloosheid in de tijd de sociale diensten de komende jaren nog extra belasten. Net op dat moment stelt de regering voor om privédetectives in te schakelen voor controles op leefloonaanvragers.
De regering zet privédetectives niet in om mensen op te sporen die hun rechten mislopen. Want tot 46 procent van de mensen die recht hebben op een leefloon vragen dat niet aan. In plaats van die non-take-up aan te pakken, kiest de regering ervoor om mensen die wél een leefloon aanvragen nog meer te controleren.
“Dat is schieten met een kanon op een mug”, zegt Robin Tonniau. “Maatschappelijk werkers zijn opgeleid om mensen met complexe problemen te begeleiden, hiervoor moet men een vertrouwensband kunnen opbouwen. Als OCMW’s en lokale besturen aangeven dat ze onder druk staan, zou je verwachten dat de regering investeert in extra personeel, extra financiering en regels op mensenmaat. In plaats daarvan kiest ze ervoor om sociaal werk deels te privatiseren door de inzet van peperdure privédetectives en stuurt de factuur door naar de lokale besturen.”
De PVDA waarschuwt dat de combinatie van de beperking van de werkloosheid in de tijd en een toenemende controledruk op de OCMW’s hun maatschappelijke rol onder grote druk zet. “Duizenden mensen extra kloppen nu bij het OCMW aan. Dan heb je nood aan meer opgeleide maatschappelijk werkers, niet aan dure privédetectives”, besluit Robin Tonniau.